Gap Hkat Jahkring ai Hpang
February 24, 2005

The Kachin Post

Myen hpyen du ni woi galaw nga ai National Convention, NC, hpang ai bat mi rai sai ten hta hpa mang hkang n nga ai zawn sha masan sa nga ai. Raitim, Myen hpyen du ni hte gap hkat jahkring, Ceasefire, galaw da ai Shan State Army-North, SSA-North, gaw shanhte a ningbaw Gen Hso Ten hpe n dat ya ai majaw NC hpe n lung let ninghkap sai.

Hpang jahtum na ai shiga hku raiyang, Gen Hso Ten hpe dat ya na matu Myen hpyen du ni hte Yangon mare de sa bawng ban ai SSA-North a ningtau Tingnyang Up Col Sao Gaifa mung awng dang ai lam n nga ai sha shi a ginjaw de bai du wa sai. Col Sao Gaifa gaw Myen hpyen Du Lt-Gen Thein Sein hte bawng ban ai shaloi, Thein Sein tsun dat ai hta, “tara upadi hpe tawt lai yang gaw Hkring mang daju Gen Khin Nyunt hpe pyi jeyang ai re.” SSA-North hku n’na hpa matut galaw na ngu ai hpe tsun shaga ai lam n nga shi ai raitim, Myen Radio shiga dap ni a shiga ni hku raiyang SSA-North hku n’na majan bai hpaw na matu hkyen lanjang nga ai lam chye lu ai.

Lama wa, SSA-North hkrai sha majan hpaw dat ai rai yang mung Myen hpyen du ni a matu gaw nau n yak ai sha Ceasefire hpung langai hpe shamyit kau na jin jin rai na ma sai. N’dai hku galaw dat ai marang e kaga Ceasefire hpung ni hku n’na Myen hyen atsuya hpe loi loi hte ninghkap n mai ai lam madun dat ai rai nga ai. N’dai zawn re ai masa hta kaga Ceasefire hpung ni hku n’na SSA-North maga tsap let gasat ya yang gaw Myen mung a dinghku majan bai hpang sai ga re. Raitim, masa gaw dai maga de n rai wa nga ai.

2004 ning October shata hta, Myen Hkring Mang Daju Gen Khin Nyut hpe shara kawn jahrat kau ai hpang, gap hkat jahkring hpung kaba langai rai nga ai United Wa State Army, UWSA, gaw hpyen masa shamu shamawt hpang wa masai. Dai hpe yu yang USWA hku n’na ahkyak yang bai gap na matu hkyen nga ai hpe mu lu ai. Raitim, January shata hta UWSA ningbaw 8 hpe Mungkan a kaba htum ai Kani hpaga hta shanglawm ai ni re ngu n’na American mungdan kawn tara je yang wa ai hpang gaw, UWSA a masa galai mat sai. Ya na Myen hpyen du ni galaw nga ai hpe n hkap la mayu ai raitim, shanhte a matsun hta shang lawm ra mat sai.

N’dai mabyin gaw 1996 ning hta Khun Sa hte shi a Mong Tai Army yawng Myen hpyen dap de lak nak jahkrat wa ai hte bung wa nga ai. Hpa majaw nga yang mungkan ting n ra sharawng ai Kani hpaga galaw ai ni matu gaw Myen hpyen du ni uphkang ai shara hta lai n’na nga shara n nga nga ai.

Matut n’na, Ceasefire hpung langai rai nga ai Wunpanwng Mungdan Shanglawt Hpung, KIO, a Myen hpyen du ni ningtsa tawn ai masa gaw asan sha re. Myen hpyen du ni galaw ai yawng hpe madi shadaw n jin jin rai nga ai KIO ningbaw n’kau gaw ya dai ni Myenn hpyen atsuya hte gap hkat jahkring da ai 11 ning tup hpring ai ten hta hpa n tsang ra nga ai. Ceasefire a majaw buga hta akyu hkam sha ai lam n’kau nga ai zawn, maga mi hta anhte Jinghpaw Wunpawng amyu sha yawng a mung masa ahkaw ahkang hte lawt lu lam ni grai hkrat sum mat ai hpe mu lu ai.

Ceasefire aten ladaw laman mung masa lam n mai bawng ban ai majaw mung masa lam shaga na matu National Convention lung ra ai ngu KIO ningbaw ni hkap la ma ai. Raitim, NC hta tinang a ningmu ni hpe tang madun gaw mai ai, Myen hpyen du ni hkap la na matu gaw n mai byin nga ai.

KIO na Du Kaba James Lum Dau tsun ai hpa, Myen mung kaw mungdan uphkang na ningpawt ninghpang tara upadi n nga ai majaw National Convention galaw let dai hpe ka nga ai re. Maga mi hku bai yu yang, Myen hpyen du ni mungdan hpe kam ai hku uphkang nga ai gaw 16 ning jan mat sai. Dai hte maren NC hta ka nga ai ningpawt ninghpang tara hpe mung shanhte ra ai hku ka n’na amyusha dat kasa ni ngu ai gap hkat jahkring hpung na ningbaw ni hpe ta masat ka shagrin shangun na hpe galaw nga ai. Dai zawn re ai ningpawt ninghpang tara hpe gaw mungchying sha yawng hte mungkan tin hkap la na matu yak na re.

Dai hte maren NC hta sa lung nga ai gap hkat jahkring hpung na dat kasa ni mung kaning n di ai majaw sha sa lung nga ai rai n’na, NC a mahtai gaw hpa baw re ngu yawng chye na ma ai. Ceasefire htinggap ninghkring Gen Khin Nyunt hpe magam gun kawn jahkring kau ai ten kaw na gap hkat jahkring hpung ni a prat gaw gau ngwi ngwi htum wa sai sha n ga, dai hpung ni a matu lata na lam nau n nga mat sai. Myen hpyen atsuya hku n’na gap hkat jahkring hpung ni ningtsa tawn da ai policy galai shai ai lam n nga ai ngu ga sadi jaw da ai raitim, Myen hpyen dap a kata lam masing kaba rai nga ai “Myen mung hta Myen hpyen dap hta lai n’na kadai mung lak nak n mai lang ai” ngu ai hpe gaw lawan ladan hte galaw sa nga ma sai.

Dai masing hpungdim dat lu na matu mung ya na zawn National Convention ngu ai mahkam kaba galaw let, gap hkat jahkring hpung ni hpe shamu n mai hkra ten jum wa ai rai nga ai. Du hkra ladaw 10 ning jan wa sai Ceasefire ngu ai gaw dai ni na aten hta lachym n pru sai ga re. Ceasefire galaw ai kawn mung masa ngu ai ga ka-ap pyi n mai mat sai re majaw gap hkat jahkring da ai hpung ni gaw mung masa numla n rawng let ai sak hkrung nga ai mung masa la langai hte bung nga sai.

Mungkan a mung masa mabyin ni hpe bai yu yang, atsuya hte rawtmalan hpung ni gap hkat jahkring lam la ngut ai hpang gaw majan bai hpang, shing n rai, simsa lam la, lak nak jahkrat let mung masa pinra de shang mat ai lam sha mu ai. Myen mung na masa chyawm gaw dai hte ninghtan shai n’na, Myen hpyen dap ngu ai “Hkanghkyi” gaw gap hkat jahring da ai hpung ni yawng hpe sha kau na masa de rai mat nga sai.