Buga hta myit mada lam n-nga ai majaw Ramma ni India de pru sa

The Kachin Post

June 18, 2002—Asak ram ai Jinghpaw Wunpawng ramma marai 100 daram gaw buga hte myit mada na lam n-nga wa ai hte hpa galaw sha na ahkaw ahkang n-nga wa ai majaw n'dai June shata laman hta India mungdan de du sa wa ma ai lam India New Dehli kaw rung jung ai Wunpawng Jawngma hte Ramma Hpung (AKSYU) shiga hku chye lu ga ai.

"Anhte ramma ni hku na Dakkasu Jawng pat da ai re majaw hpa galaw na mung n-nga ai. Ngut na langai gaw hpaga lam hte seng yang mung anhte kaw hpa galaw na ahkaw ahkang mung n-nga ai." ngu India de yahte sha du nga ai Jinghpaw jawngma langai tsun dan wa ai. "Hpaga yumga lam yawng gaw gumhpraw lu ai Miwa ni sha jum da ai re majaw hpa bungli mung galaw na n-mai byin ga ai." ngu matut tsun wa ai.

Ramma law malawng gaw India kaw na America hte Sinna mungdan ni de matut sa lu na matu yaw shada let pru sa wa ai lam chye lu ga ai. Dai hku sa ai shaloi n'kau mi gaw Yangon kaw na New Dehli de n'bungli hte sa ai ni nga ai zawn India mung ga jarit hku sa ai ni mung law law rai nga ai.

Chaing Mai kaw nga ai Rawang ramma langai tsun dan ai hku rai yang Chaing Mai Ninght Bazzar kaw bungli galaw nga ai Rawang ramma marai 10 daram mung Myen mung hku na India ga jarit de June shata praw hta sa wa sai lam hpe Kachin Post de tsun dan wa ai.

"Anhte prat rawtjat galu kaba mayu ai majaw n'dai de pru hkawm wa ai re." ngu Myitkyina na sa wa ai jinghpaw ramma langai Kachin Post de tsun dan wa ai.

Ya ten du hkra Jinghpaw Wunpawng ramma 100 daram New Dehli mare de du taw nga sai rai nga ai. Laiwa sai May shata hta gaw Hkang ramma marai 300 daram du sa wa ai rai nga ai.

June shata 8 hte 9 ya laman hta Jinghapw ramma marai 150 daram hpe Sagain ginwan Kalay Wa mare kaw pyada hte hpyen kaichyan (MI) hpung ni rim kau ai rai n'na dai ramma ni hpe buga hkring dat ni san la na shanhte buga de bai sa ya nga ai lam hpe kam mai ai shiga lawk kaw na lu la ga ai.

Mandalay mare kaw na Hpung sara langai hpe mung India de sa ai ni hpe shi n'ta kaw manam shangun ai majaw hpyen dap kaichyan hpung kaw na rim jep nga ai shiga hpe Mandalay na kam mai ai shiga hku chye lu ga ai.

Myen mung mare kaba hkan na masha shalai sha ai ni gaw ramma ni kaw na marai mi sen mi chyen la n'na America hte Sinna mungdan ni de hpaji sharin na hte bungli galaw lu na matu galaw ya na ngu na tsun ai hpe India de du nga ai ramma langai tsun dan ai kaw na chye lu ga ai.

Raitim India de du wa ai shaloi tak da ai hte grai n'htan shai nga ai hpe mu lu ga ai ngu ai hpe "Buga kaw anhte na ai hte tsun ai lam ni gaw aging n'htan shai nga ai hpe mu lu ga ai" ngu India du ramma langai tsun dan wa ai. Nga shara hte Lusha na matu grai yak nga ga ai lam hpe mung chye lu ga ai.

"Jinghpaw Wunpawng ramma ni June shata 11 ya shani du hkra rai yang marai 80 rai wa sai. N'dai ni matu yup shara, nga shara, sha shara grai yak taw nga ai" ngu na India kaw na AKSYU lit hkam langai tsun dan wa ai. Dai ramma ni matu n'ta shap ai shaloi mung tara shang lek mat n-lu ai majaw yak ai lam chye lu ga ai. AKSYU hpung hku na dang lu ai daram India de du wa ai ramma ni hpe lit la garum shingtau nga ai lam mung chye lu ga ai.

"Dai re majaw n'ta gawk kachyi sha law ai kaw marai 30 kaw na 40 daram matsut na nga ra ga ai." ngu New Dehli kaw du nga ai Yangon na Jawngma langai tsun dan wa ai.

Ya ten du hkra India kaw Myen mung na sa shingbyi ai Jawngma marai 1500 daram nga ai kaw na law malawng gaw Myen n-re ai myu sha ni rai nga ai. UNHCR kaw na tara shang masat da ai Mungmasa shingbyi lam la da ai jahpan gaw marai 800 daram sha rai nga ai.

Dai ramma ni kaw na hpaji ram ai ni hpe gaw America hte Canada mung dan de hpaji matut sharin la na matu laning mi kalang shalai ya ai lam ni nga ai raitim ngam ai ramma lawmalawng gaw India mung kaw sha naw nga nga ai rai n'na tinang aq kan bau bungli matu shakut shaja ra nga ai rai nga ai.

1988 ning Myen mung Democracy kasu kabrawng ai hpe Myen hpyen dap hku na hpyen dap n'gun hte shamyit kau ngut ai hpang Thailand hte India mungdan de Myen mung na Jawngma hte ramma hking kaba hprawng shang wa ai rai nga ai. Dai ramma ni hpe UNHCR hte NGO hpung ni lit la na America, Australia hte Sinna mung dan de hpaji sharin na matu garum jaw sai rai nga ai. Dai hku garum la ai lam ni hpe UNHCR gaw 2000 ning daram kaw na gaungwi ngwi dawm wa sai rai nga ai.