Ting Ying a Amyu Tsaw Myit July 08, 2006
The Kachin Post
Zahkung Ting Ying a New Democratic Army-Kachin, NDA-K, gaw lai wa sai June shata htum kawn lahkam ningnan lahkam dat sai. NDA-K Hpyen Dap kawn Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung, KIO, a dap kung n’kau hpe shang gap ai majaw shanglawt hpyen la 2 si, marai mi hkala hkrum rai, marai 9 hpe gaw rim mat wa ma ai.
Shiga na lu ai daram nga yang, NDA-K a KIO ningtsa shang gap ai masing gaw Zahkung Ting Ying a matsun hte maren galaw ai rai nga ai. June 29 hte 30 ya laman, KIO Dap Ba 3 kata na Kung Mai Post, Nu Te Ku hte Hkan Zang Gate hkan NDA-K ni akajawng sha shang gap n’na KIA hpyen ma ni hpe rim mat wa ai mabyin gaw Wunpanwng Mungdan Shanglawt Hpung, KIO, hpe majan hpaw dat ai nan rai nga ai.
Zahkung Ting Ying a NDA-K hku n’na, ganing re ai kata lam masing hte n’dai zawn hpu nau rawtmalan hpung shada majan hpaw ai gaw anhte amyu sha ting a akyu ara hte ninghtan shai n’na galaw sa re ai hpe gaw asan sha maram lu ga ai. Zahkung Ting Ying gaw shi hte shi a NDA-K a akyu pru lam a matu n’dai lahkam hpe htawt sit wa ai ngu mai tim, kaja wa nga yang Ting Ying a NDA-K matu mung grai wa myi akyu lu na lam n nga ai sha n nga, hkrat sum lam de yawng wa nga ai hpe mu lu ga ai.
Ting Ying hku n’na KIA Hpyen Dap hpe shang gap ai kaw du hkra galaw gwi ai masing hpe yu yang, Ting Ying kaw KIO/ KIA hpe jahten sharun kau mayu ai myit masing masa rawng nga ai hpe mu lu ga ai. N’dai zawn re ai myit masa ni Ting Ying kaw rawng wa ai ngu ai mung lai wa sai ten na shi a mung masa mahkrum madup ni, KIO hte NDA-K lapran na jahkrup la n lu shi ai manghkang ni hte NDA-K kata na shara kashun hkat ai mahkang ni a majaw rai na re ai hpe maram lu ai.
Ya a’kahtet sha mai byin ai lam langai gaw, 2006 ning May shata hta NDA-K ninggawn amu madu usa Lawyawk Ze Lum a hpyen ma ni Kampaiti mare hpe shang zing la ai mabyi rai nga ai. Kampaiti mabyin hta Ting Ying a hpung ni bai lu tek jum ai hpang, dai kaw rim lu ai Ze Lum a hpyen ma marai 15 hpe Myen Hpyen Dap de rim ap kau let dai hpyen ma n’kau gaw KIA hpyen la ni re ai ngu mara shagun wa sai. KIO hku n’na gaw n’dai lam hpe n re ai lam ningdang da ai raitim, Ting Ying hku n’na gaw Kampaiti mabyin hta KIO hku n’na Ze Lum maga garum ai ngu mara shagun da nga lu ai.
Kaja wa nga yang n’dai lam ni gaw NDA-K kata hta Ting Ying hku n’na tinang uhpung hpe atsawm woi awn n chye ai majaw byin pru wa ai rai nga. NDA-K kata hta manghkang n nga yang, NDA-K ninggawn amu madu Layawk Ze Lum ningshawng let 2005 ning September shata hta ginjaw Pang Wa hpe shang zing n’na Ting Ying hpe NDA-K kawn shapraw kau na lam hpa n nga ai. N’dai hku byin ai wa mung Ting Ying gaw NDA-K uhpung hpe asung jashawn n’na tinang a tinggyen akyu ara hpe sha madung dat galaw ai majaw re ai hpe gaw NDA-K magam gun ni sha n ga mung chying sha ni yawng mung chye nga ga ai.
Zahkung Ting Ying gaw tinang uhpung kata na manghkang hpe atawm n lu hparan n’na, KIO hpe mara shagun let majan hpaw dat ai gaw anhte Jinghpaw Wunpawng amyu sha ting hpe majan hpaw dat ai lachyum rai nga ai.
Kaja wa nga yang, Zahkung Ting Ying gaw KIO kata 2004 ning praw hta Ginjaw shara kashaun hkat ai manghkang byin ai hpang, KIO kawn hprawng pru mat wa ai Du Kaba Lasang Awng Wa hpung ni hpe garum shingbyi shara jaw let, dan dan leng leng nan chinglau shanut wa sai rai nga ai. N’dai mabyin hta, KIO hku n’na Ting Ying hpe KIO kata na manghkang sa chyinglau ya ai ngu mara shagun ai lam n nga ai sha n ga, tinang hpu nau shada byin ai manghkang hpe hparan kau lu na matu Wunpawng Amyusha Mungbawng Rapdaw, WMR, hku jahkrup wa ai hpe mu lu ai. Grau n’na Ting Ying gaw, amyu sha ting a hkrum zup bawng ban shara rai nga ai WMR hpe mung masat dingsat jaw hkap la ai lam n nga ai sha n nga, WMR a masing masa hku galaw sa ai lam ni yawng hpe mung ninghkap ai wa rai nga ai.
Ting Ying a mung masa prat hpe yu yang, pale palau, sadi n dung, hpa mung masa lamyan hpe mung kam sham ai wa n re ai hpe mu lu ai. Ting Ying gaw, moi de Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung hta magam gun nga ai kawn 1968 ning hta pru mat n’na Myen Communist hte pawng let anhte Jinghpaw mung de shawng ningnan Myen Coummunist hpe jashawn hpang wa ai rai nga ai. Dai aten hta Myen Communist ni anhte buga de shang wa ai majaw, KIO hku n’na Myen Atsuya hpyen hpung hte Myen Communist hpyen hpung lahkawng hpe hpyen man lahkawng hpaw let gasat ra mat sai re majaw, KIO a rawtmalan prat hta grai yak hkak ai aten ladaw ni ngu mai tsun ga ai.
New Democratic Army-Kachin, NDA-K, ngu byin wa ai mung Ting Ying shi Communist tai nga ai ten hta Kanu kam, Kawa kam rai wa sai Myen Communist ningbaw ni hpe 1989 ning hta ninghkap let, Myen hpyen Atsuya hte jahkrup n’na gaw de wa ai rai nga ai. De hpang NDA-K mying lang n’na dingkyen hpaga galaw mat wa ai gaw ya dai ni NDA-K ginra hta Hpun maling ni krin mat ai sha n’na, n hprang sut rai ni mung n nga mat wa sai hpe yawng chye nga ga ai.
Ya dai ni na Zahkung Ting Ying a mung masa lahkam ni hpe yu yang, NDA-K hte anhte amyu sha ting a matu grai wa akyu lu lam n lu ai sha n nga, hkrat sum lam de she rai wa ai hpe mu lu ga ai. NDA-K kata hta uhpung lahkawng rai wa ai. KIO zang ayai wa hkra mung shi shakut nga ai. Matut n’na Ting Ying hpa galaw na kun gaw n chye ai, shi galaw ai lam ni yawng gaw Myen Hpyen wa a ra sharawng ai hku rai wa ai hpe asan sha mu lu ga ai. N’dai hta Myen Hpyen wa Ting Ying hpe shangun n’na galaw ai myi rai-rai, n rai-rai, n’dai zawn re mabyin masa de rai wa ai anhte amyu sha ting a hkrat sum lam ningpawt nan rai nga ai.
N’dai hta, Ting Ying hku n’na Pang Wa kaw shi shara naw tek jum lu na matu Myen Hpyen wa n shagun tim, mayam jet ai myit hte ‘kadai si si, tinang n si na ahkyak ai’ ngu ai myit masa hte galaw nga ai mung mai byin nga ai. Ting Ying hku n’na mung, Myen Hpyen wa ra ai hku galaw yang she shi matu akyu lu na ngu kam nga sam ai. Kampaiti mabyin a hpang Ze Lum a hpyen ma 15 hte yahte na mabyin hta KIA hpyen ma marai 8 hpe Myen Hpyen Dap de ap ya ai ni hpe yu yang, Myen hpe kanu kam kawa kam nga ai nan rai nga ai.
Raitim, ya ten na Myen Hpyen Atsuya gaw moi NDA-K ningnan hpaw hpang wa ai shaloi na shi hte ganawn wa ai Myen Hpyen Du Khin Nyut zawn n re ai hpe gaw dum ai kun gaw n chye ai. N’dai Myen Hpyen Atusya gaw Ting Ying a jinghku majing Khin Nyunt hte shi a Myen Kaichyan Hpung ting hpe dawm shamyit kau ai ni rai ma ai. Ting Ying hku n’na n’dai masa hpe kaja wa chye na ai rai yang gaw, ya ten hta Myen Hpyen Atsuya ra ai hku kade wa myi shakut galaw ya tim, lani myi na aten hta gaw shi a jinghku wa Khin Nyut zawn byin wa na gaw teng sha rai nga ai.
Myen mung nga amyu sha lak nak lang hpung yawng hpe shamyit kau na masing nga chyalu re ai re ai Myen Hpyen Dap gaw Zahkung Ting Ying hku n’na Myen Hpyen Dap ra ai lam kade myi galaw ya tim aten du yang gaw shamyit kau hkrum na rai nga ai. Grau tsang ra ai gaw, NDA-K zawn re ai tinggyeng hpaga sha galaw n’na, amyu sha lam yan, akyu ara hpe ninghkap ai uhpung hpe Myen Hpyen Dap hku n’na shamyit kau na gaw grai loi nga ai.
Hpa myi raitim, Ting Ying kaw lata na lam nau n nga sai. Myen Hpyen Dap ra sharawng ai hku KIO hte Jinghpaw Wunpawng amyu sha ting a akyu ara hpe ninghkap ra nga sai. Ting Ying a mung masa gaw n’dai hku rai mat sai. Matut n’na anhte amyu sha ting a akyu ara hpe ninghkap nga dingsa gaw amyu sha ting a hpyen majing tai nga na re. Ting Ying hku n’na, tinang hkrai Jinghpaw Wunpawng amyu sha ting a hpyen tai wa hkra hkawm sa nga ai hpe matut galaw nga dingsa gaw, anhte amyu sha mungchying sha yawng a matai htang ai hkrum nga aw teng sha rai nga ai. Amyu sha ting a akyu ara hpe ninghkap ai kadai wa mi raitim, lani mi hta hkrat sum na chyalu re.