Hpyen Wa N’gun Ja ai Ten hta
The Kachin Post / October 16, 2007

Lawu Myen mung Yangon mare kaw gaw Myen hpyen la ni gap n’na Myen hpungki hte mare masha ni si hkrum, hkala hkrum masai. Matut n’na mung laiwa sai September shata Hpungki hte mung shawa ni kasu kabrawng ai hta lawm ai ni yawng mayawng hpe shachyut rim hkawm nga ma ai. Mungkan Wunpawng Hpung a Shimlam Komiti kawn mung Myen hpyen atsuya a laja lana ladat hte ninghkap ai ni hpe shamyit ai hpe tawn kau na matu shadut nga masai.

Anhte a Uma ga Jinghpaw mung hta gaw masa lam ni zim ai zawn nga tim, Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung, KIO, a ginjaw rung jung ai Laiza mare hta ahkayk ai zuphpawng kaba hpawng nga ai hpe chye lu ai. Na lu ai shi ga ni hku rai yang, n’dai lang na ginjaw zuphpawng hta gaw KIO a shawng lam hta kaning re ai mung masa masing masa lam ni hkawm sa na hpe madung dat na bawng ban ai lam chye lu ai.

October 15 ya hta hpang ai KIO a ginjaw zuphpawng hpe maram lu ai daram nga yang, KIO a rawtmalan prat hta tsawm ra mi ahkyak ai hpawng langai rai nga ai. Hpa majaw nga yang n’dai ten hta KIO ningbaw ni hku n’na tinang a uhpung uhpawng a shawng lam gara hku sa ngu ai hta, lani hte lani n’gun ja wa nga ai Myen hpyen atsuya a man hta KIO gara hku asak hkrung hkawm sa ra ngu ai hpe daw dan ra ai aten rai majaw re.

N’dai ten gaw laiwa sai 13 daram hta Myen hpyen dap hte gap hkat jahkring tawn ai masa hte mung n bung mat ai zawn, Myen hpyen dap mung dai ten na hta grau n gun ja wa ai ten rai nga ai. Ya ten na Myen hpyen dap gaw mani mana sha lawu Myen mung de kasu kabrawng ai ni hpe shamyit kau ngut ai hpang Mungkan ting hpe pyi hpa n sawn ai daram n’gun ja dum mat sai uhpung uhpawng langai rai wa ai hpe maram lu ai.

Myen hpyen du ni a mung masa mahkyen hpe yu dat ga nga yang mung ya ten hta shanhte hpe lu shingjawng ninghkap lu ai n nga ai daram rai wa nga ai. Mungkan Wunpawng hpung kaw na matsun tawn ai mung masa lam mahkru ni hpe mung hkap la ai lam n nga ai sha shanhte jahkrat tawn ai mung masa lam matsun 7 hpe sha kadai ma n madi shadaw tim, ngut hkra maja galaw sa wa nga masai. Lam mastun 7 a shawng ningnan lamang langai re ai mungdan a gawde tara hpe ka shangut ai lam hpe gaw National Convention hpe hpungdim dat let shakre kau na hkyen masai.

Dai National Convention hta mung Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpung kaw na data kasa ni mung sa du shanglawm let hpa tsun sha n mai ai sha shangut kau wa masai. NC kaw shang lawm n’na, Myen hpyen dap hta lai n’na kade matu mung htawm hpang de akyu nga na n re ai chye nga tim kaning n chye di shanglawm ra mat sai.

Grau n’na ya ten hta na lu ai shiga ni hku nga yang, KIO ginjaw salang n’kau gaw tinang a uhpung a mying hpe galai kau let Myen hpyen du ni woi galaw na du na ra ai ra-lata poi de shanglawm na matu hkyen lajang mayu ai hpe chye lu ai. Majoi sha yu dat yang gaw KIO hku n’na mung masa ninggam satsaw let galaw sa wa zawn re tim, grai hkrit tsang ra ai ninggam langai rai nga ai.

N’dai ninggam hta chye ginsup yang gaw KIO hte Jinghpaw Wunpawng amyu sha yawng a matu akyu pru mai ai masing kaba rai nga ai zawn, n chye hparan dat yang mung KIO ngu ai uhpung mugn mat wa chye ai zawn, amyu sha ting mung masha a mayam tai na nau n yak nga ai.

Hpa majaw nga yang, KIO ningbaw n’kau a mung masa lahkam ni gaw Myen hpyen atsuya hte ni kahtep let jawm galaw mai ai lam ni hpe galaw mayu ai ni nga ma ai. Masa hta hkan n’na n’dai zawn kanawn mazum ra tim, na wa magang tinang amyu matu akyu yuk magang re ai hpe yawng chye nga ga ai. Raitim, ya ten hta gaw Myeng mung ngu ai lamu ga jarit hta nga n’na asak hkrung mayu ai ni matu gaw shanhte hte n ganawn n mai nan rai nga ai.

KIO ginjaw salang n’kau chyawm gaw Myen hpyen du ni galaw woi nga ai gaw mung chyingsha ni sha n ga, mungkan ting hkap la n mai ai lam ni re majaw, ninghkap mayu ai ni hpe mung mu lu ai. Yak ai gaw KIO hku n’na ya ten hte Myen hpyen dap hpe tsep kawp ninghkap kau mung n mai nga ai. Myen hpyen du ni hku n’na mung KIO sha n nga, Myeng mung ting na amyu sha lak nak lang hpung yawng hpe ladat amyu myu shamyit nga ai hpe hkring kau na n rai nga ai.

KIO ningbaw ni mung n’dai lam ni hpe sung sung myit nga na hpe kam ai. KIO kaw galaw mai ai lam ni loi gaw nga na shadu ai. 2006 ning April shata hta KIO ginjaw komiti a daw dan masing hte maren hpaw tawn ai Mungmasa Bunghkan Komiti hpe ninggam satsaw let Pati madang hku hkawm sa na masing jahkrat n’htawm, Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpyen Dap, KIA, hpe mung mi na hte maren laknak lang tawn na gaw kaja ting ai masing rai na shadu ai.

KIO hku n’na mying mi n galai tim, Pati hpaw let tinang a hpyen dap shamat kau yang gaw 40 ning jan galaw wa sai rawtmalan ngu ai gaw kade matu rai kun ngu ai ga san kaba rai wa na re. Dai hku byin wa yang gaw anhte Jinghpaw Wunpawng amyu sha ting matu gaw hkrat sum lam kaba rai wa na re.

N’dai ten hta,KIO mung mying galai n ra, Jinghpaw Wunpawng amyu sha ting hte seng ai Pati hpe mung hpaw let du na ra ai ra-lata poi de mung shang na matu hkyen lajang let, Wupawng Mungdan Shanglawt Hpyen Dap mung sinat naw lang da ai rai yang, lani mi hta anhte a pandung lu du na kam ga ai.

Grau ahkayk ai gaw lahta na zawn mung masa mahkyen ni byin pru wa lu hkra KIO ginjaw salang ni lapran hta shada hkut-hkut nai-nai hte mung masa mahkyen ni hpe chye na hkat ra ai sha n nga, KIO hte mung shawa lapran hta mung bungli garan n’na chye galaw na aten rai saga ai. Hpyen wa n gun ja wa ai ten hta nau hkrit tsang ai lam n nga ai sha, shada chye na let ladat jaw ai hku ginsup yang awng dang ai lam kalang ta n lu shi tim hpyen wa a majan je ai lam ni hpe gaw lu ningdan kau mai ga ai.