Hkrang Hku de Mung Shawa ni Jam Jau Nga

The Kachin Post

July 12 , 2004 — Jinghpaw mung Sinpraw Dingdung maga de na Hkrang Hku ginra hta Wunpawng Mungdan Shanglawt Hpyen Dap, KIA, shamau shamawt nga ai majaw dai ginra nga mare masha ni nga yak jam jau nga ai lam, dai shara kaw na bai du wa ai hpaga la ni hte mung shawa ni tsun wa ai.

N’dai mabyin a ningpawt gaw lai wa sai April shata hta Hkrang Hku kaw KIA hte New Democratic Army-Kachin, NDA-K, ni manghkang byin n’na kanoi noi gap hkat ai kaw na hpang wa ai lam chye lu ai.

Myitkyina na deng (mile) 200 daram tsan ai Hkrang Hku ginra na KIA up hkang Du ni a majaw mung masha jam jau jawng nga sai hpe na lu n’na, Porter mung lahkawn ma ai lam chye lu ai. Grau n’na gaw, Ja Lauban Wa Dam Hkawng Hkyin hte Hkawng Di yan nau, Ja Lauban U Zau Awng ni a arung arai ni hpe KIA ni zing la kau n’na hpaga yawng sum mat ai majaw Myitkyina de du hkrat wa ai lam chye lu ai.

Wa Dam Hkawng Hkyin yan nau hpe gaw NDA-K ni hpe jarik htawk ai ngu shadu ai majaw shannau a rai ni hpe zing la kau n’na, Slg. U Zau Awng hpe gaw NDA-K ni hpe laknak shalai ya ai ngu shadu da ma ai lam chye lu ai. Dai lam ni hpe KIO Ginjaw de shawk ai ngu n’na mung, lauban ni hpe dai kaw na Up Hkang Du ni n ju ma ai lam mung chye lu ai.

KIA hpyen la n kau mi Ja htu nga ai mung masha n kau mi hpe Sinat n’hku hte adawt shagyeng ai lam ni hpe Hkrang Hku de du hkawm ai Myitkyian na Sasana Sara langai mu hkrum ai lam tsun wa ai. Dai ginwang na KIA lit ang ai Du ni gaw, Dap Ba Dapawn Du (OBC) Hkawng Lum, hte No. 7 Dap Up Du Lahkyen Tu ni rai ma ai lam mare masha ni tsun wa ai.

NDA-K hte KIA ni hte manghkang byin wa ai madung gaw, dai kaw na mare masha n kau mi, NDA-K hpyen dap kaw Rangrut (Recruit) sa la nhtawm, shanhte mare kaw Hpyen Dap jung na matu hkyen lajang ma ai majaw re lam, hte dai magsing hpe NDA-K hku n’na KIA hte jahkrup ai lam n nga ai sha n ga, KIA ni a giwang kata de hpun lawk ni galaw let, dai mare kaw Gaw Sharawt masing ni galaw na matu hkyen lajang ai kaw na hpang wa ai rai nga ai.

Manghkang ningnan byin hpang wa ai shara gaw Hkrang Hku na Hkranghti Dam mare kaw rai n’na, dai mare gaw hpu nau Hkanung (Rawang) ni law malawng nga ai htinggaw 35 daram nga ai mare rai nga ai. Dai mare gaw lai wa sai ten hta KIA hte manghkang byin ga ai shara mung rai nga ai. Dai majaw, dai kaw na mare masha ni gaw mi kaw na KIA a ningtsa mu jut kaja nau n nga ai hta n ga, dai hkan na KIA hpyen la ni a grai gumshem ai hku kanawn mazum ai lailen ni a majaw KIA hpe n ra sharawng ai lam chye lu ai.

Hkranghti Dam mare gaw Htinglu Yang Kahtawng, Hkrang Hka Hkin-gau Deri Yang Ja Maw kawn, lani mi sa ra ai mare rai nga ai. Dai majaw Lakrin Hku kaw KIA hte NDA-K ni ningnan manghkang byin ai hpe madi shadaw na matu, KIA hpyen la 500 daram gaw dai marawn grup yin, bum marawn yawng hkan shara la kau ma ai. Dai hpyen ma ni hpe dawjau na matu lusha hte ra ai arung arai ni hpe N’mai Hka mayan hte Mali hka mayan na Jak Li ni hpe shaw lahkawn ma ai. Jak Li n du mai ai shara de gaw masha n’gun hte hpai ra ai majaw, Ja Ra Yang ninghtawn grup yin na mare kahtawng hkan na mare masha ni hte, Mali hka Sinna hkran na Lawt Mai Yang grup yin hkan na mare masha ni du hkra Porter sa ra ma ai. N’dai lam ni gaw KIA hte NDA-K ni a manghkang ningpawt rai n’na, Ja Maw kata hta mung masha ni hte manghkang byin hpang ai ningpawt mung rai nga ai.

Htinglu Yang Kahtawng na Deri Ja Maw kaw gaw, Lauban 11 lawm ai Bungli lawk langai nga ai. Dai Bungli lawk gaw KIA kaw na shawk la ai n re ai sha, mi kaw na dai shara hkan nga nga ai madu bu lauban ni hpe KIA ni hku na, Kang (Tax) Sen 50 bang shangun ai hte Bungli galaw taw nga ai ni rai ma ai. Dai kaw na Lauban langai tsun ai gaw, shanhte hkum tingdek kaw na Sen 80 daram naw jat ma ra ai nga ai. Hpa majaw nga yang, KIA hpyen ma, Hpyen Du ni du shagu lusha daw jaw ra ai hte ra ai gumhpraw ni shaw shangun ai majaw re lam chye lu ai.

KIA Dap Reng Du Nawgu Tang Neng woi awn ai hpyen hpung gaw laiwa sai April 25 ya hta Deri Yang Ja Maw hpe pat kau ya ai lam chye lu ai. “Nanhte Ja htu lauban ni nau gawng ba ai, ngai yu n lu sai, lawan wa mat mu,” ngu Du Nawgu Tang Neng tsun ai hpe mare masha ni bai tsun dan wa ai. Dai April 25 gaw KIA kawn Ja htu na matu ahkang jaw da ai ladaw du na matu shata mi naw ra ai rai nga ai.

KIA kawn Ja Maw pat kau ya ai lam a madung gaw Anhte Wunpawng Amyu a labau shang arai jahten ya ai, mare masha ni kaw na Kang (Tax) nau hta ai, Laknak lang ai ni lawm ai hte Hka nhkrun lagu htu ai lam ni a majaw re ngu n’na pat kau ya ai lam chye lu ai.

Dai lam hte seng n’na Ja htu Lauban langai tsun wa ai gaw, Wunpawng sha ni labau shang shara Wunpawng Dailun Hpun tu ai shara gaw dai Ja Maw kawn hking hkum 3 daram sa ra ai hte dai Ja Maw kaw gaw hpa labau shang arung arai mung n nga ai lam chye lu ai. Rai n’na, Mare masha ni kaw na Kang hta ai ngu ai gaw, Shan sat dut, Karaoke seng, Gat seng, Tsa Seng, zawn re ai ni hpe Maw Committee kaw na daw dan ai hte maren manu hkrak hta ai rai n’na, Putao Ginjawng Up Hkang Rung kaw na mung dai hku hta lu na matu daw dan da sai lam chye lu ai.

Mare masha ni Laknak lang ai lam hte seng n’na mung dumhpau langai lahkawng lang ai sha nga ai lam chye lu ai. Hka nhkrun lagu htu ai ngu ai hte seng n’na mung shanhte shara jahkrat ya ai shaloi Hka nhkrun, Hkarang n’hkrun ngu ai hpe n shalawm ai sha, Area kade laman htu lu na ahkang jaw ai, ngu ai sha nga ai majaw dai shanhte jahkrat ya ai Area laman htu ai she re lam tsun wa ma ai.

KIA kawn Ja Maw hpe pat kau ngut ai hpang bat mi daram na yang Sen 10 bang yang lu htu na ngu bai shana ma ai. Raitim shanhte lu da ai aten ladaw mung nau n nga sai majaw, dai lauban ni gaw law malawng wa mat ma ai. Dai hpang dai lauban ni n nga ai ten, June shata praw 5 ya shani arung arai ni yawng zing la kau ya n’na, dum n’ta ni wan nat kau na nga shi ga ni hpe na lu ma ai da.

N’dai manghkang ni hte seng n’na, Wa Dam Hkawng Di gaw byin ai lam yawng hpe KIA Dap Awn Daju Du Kaba N’ban La hpe mung tsun sai lam chye lu ai. Rai n’na, Myitkyina kyit hkai rung kaw n’nan byin ai manghkang hte seng n’na, jep sagawn ai lam galaw ai hta, Ningbaw kaba, Ningbaw kaba malai, Buga Gaw sharawt Du N’bang Bum Sin Wa hte Myitkyina Kyit hkai rung Du ni lawm ma ai. Dingdung Ginwang Up Hkang Du (Dip.O) Lagai Brang Shawng hku na gaw Lauban ni kaw mara n nga ai, nga n’na tsun ai hpe chye lu ai.

“Shanglawt ningnan rawt ai ten kaw na anhte shang lawt hpe madu tai let nga saga ai, raitim, ya gaw maigan wa ai hpyen gaw n hkrit ra nna tinang amyu kata na Hpyen la hpe she grau hkrit ra mat sai,” nga dai ginra na Lauban langai tsun pru wa ai.

Ya ten, KIA ni zing la ai arung arai ni gaw Lauban Zau Awng a arung arai manu hkrai n law htum Sen 150 lahta nga ai lam chye lu ai. “Ngai gaw ya sha Ja Maw myit lawm n’na dai de sa htu ai n re, mi kaw na dai kaw nan nga ai masha re majaw, moi moi kawn galaw nawng e mahkawng da ai arung arai ni rai mali ai,” ngu Lauban Zau Awng tsun wa ai. “Jak Rai langai, N’gu Buk mi, bum ga de du hkra shalai la ra ai aten hte manu gaw grai kaba ai re, ya gaw yawng ma sai.”